Trong nghề làm trà sen Tây Hồ, có nhiều cách để đưa hương sen vào trà. Nếu trà ướp bông giữ trà ngay trong lòng một bông sen tươi, thì với cách ướp gạo sen truyền thống, công việc lại bắt đầu từ một phần rất nhỏ nằm bên trong bông hoa – gạo sen.
Từng bông sen Bách Diệp được mở ra, phần gạo sen được tách lấy để ướp cùng trà. Nhìn một mẻ trà đã hoàn thành, ít ai hình dung phía sau đó là rất nhiều bông sen và những công đoạn được thực hiện bằng tay.
Gạo sen là gì?
Gạo sen là cách người làm trà gọi phần hạt nhỏ mang hương nằm ở khu vực nhị hoa. Khi làm trà, phần này được tách khỏi bông sen để dùng ướp cùng trà.
Mỗi bông sen chỉ cho một lượng gạo nhỏ. Vì vậy, để chuẩn bị cho một mẻ ướp, người làm phải thao tác với rất nhiều bông hoa.
Tách gạo sen – công việc cần sự nhẹ tay
Sen sau khi được đưa về cần được xử lý khi hoa còn tươi. Người làm mở từng lớp cánh để lấy phần gạo sen bên trong.
Công việc cứ lặp lại từ bông này sang bông khác. Một chút gạo từ mỗi bông được gom lại, cho đến khi đủ lượng cần thiết cho một lượt ướp.
Đây cũng là một trong những công đoạn cho thấy sự kỳ công của trà ướp gạo sen: nguyên liệu tạo hương không có sẵn, mà phải được lấy trực tiếp từ từng bông hoa.
Trà Thái Nguyên làm nền cho hương sen
Bên cạnh sen, trà cũng là yếu tố quan trọng quyết định hương vị của thành phẩm. Khải Loan lựa chọn trà Thái Nguyên để kết hợp cùng hương sen.
Khi ướp, điều người làm trà hướng tới không phải một mùi sen thật nồng, mà là sự hài hòa: vẫn cảm nhận được vị trà, sau đó hương sen lan nhẹ và để lại dư vị dễ chịu.
Từ gạo sen đến một mẻ trà
Sau khi chuẩn bị, gạo sen được phối cùng trà để hương hoa dần thấm vào cánh trà. Nhưng công việc không chỉ dừng lại ở việc trộn hai nguyên liệu với nhau.
Trong phương pháp truyền thống, trà còn trải qua các công đoạn ướp, sàng tách và làm khô phù hợp. Tùy cách làm của từng nhà, quá trình có thể được lặp lại để đạt hương vị mong muốn.
Ướp gạo sen và ướp bông sen khác nhau thế nào?
Đây là hai cách làm không nên nhầm lẫn.
Trà ướp gạo sen sử dụng phần gạo được tách từ nhiều bông sen để ướp trực tiếp cùng trà qua các công đoạn.
Trà ướp bông sen lại đưa trà vào bên trong từng bông sen tươi, sau đó khép cánh để hương sen hòa cùng trà ngay trong bông hoa.
Hai cách làm đều gắn với sen và trà, nhưng phương pháp, hình thức thành phẩm và trải nghiệm khi thưởng thức có những nét riêng.
Một nét nghề được lưu giữ ở Tây Hồ
Điều đặc biệt của trà sen không chỉ nằm ở hương vị sau cùng, mà còn ở những công việc phía sau một mẻ trà: từ mùa sen, chọn hoa, tách gạo cho đến từng lượt ướp.
Với Khải Loan, kể lại những công đoạn ấy cũng là một cách để người thưởng trà hiểu hơn về nghề trà sen của vùng Tây Hồ – nơi hương sen không chỉ được thưởng thức trong những ngày hoa nở mà còn được lưu giữ lại trong từng chén trà.
Trà Sen Tây Hồ – Khải Loan
Nơi gìn giữ hương sen Bách Diệp giữa lòng Tây Hồ.




